Κυριακή, 21 Φεβρουαρίου 2021

Μήπως ζούμε σε δικτατορία;

Η έννοια της δικτατορίας είναι αρκετά θολή, και οι μηχανισμοί της δυσδιάκριτοι. Καμία δικτατορία δεν αυτοαποκαλείται δικτατορία. Ο όρος θεωρείται υποτιμητικός και δίνεται από τα άλλα έθνη, κυρίως τα δυτικά. Απεναντίας, τα εν λόγω καθεστώτα εξυμνούν τα δημοκρατικά τους ιδεώδη. Χαρακτηριστικό το ότι πολλές χώρες με δικτατορία εντάσσουν τον όρο "Δημοκρατία" στην ονομασία τους. Και πράγματι, είναι πολύ εύθραυστες οι ισορροπίες μεταξύ δημοκρατίας και δικτατορίας. Ποια είναι, επομένως, τα όρια; Πώς μπορούμε να διακρίνουμε τυχόν απειλή, ως πολίτες;

Κυριακή, 14 Φεβρουαρίου 2021

Συμπόσιο: Η πραγματεία του Πλάτωνα για τον Έρωτα

Το Συμπόσιο ή Περί Έρωτος γράφτηκε λίγο μετά το 385 π.Χ. Πολυδιαβασμένο έργο του Πλάτωνα, χάρη στο διαχρονικά δημοφιλές θέμα. Αποτελεί, μάλιστα, την πρώτη πραγματεία αφιερωμένη στον έρωτα. Σύμφωνα με το κείμενο: "Τον Έρωτα κανένας απ' τους ανθρώπους δεν έχει τολμήσει μέχρι σήμερα να τον υμνήσει επάξια και κατά συνέπεια μένει παραμελημένος ένας τόσο μεγάλος θεός".

Το σκηνικό στήνεται στο σπίτι του τραγικού ποιητή Αγάθωνα. Μετά την χθεσινοβραδινή τους κραιπάλη, οι εκλεκτοί παρευρισκόμενοι αποφασίζουν

Κυριακή, 7 Φεβρουαρίου 2021

Ανταρκτική: Μια ήπειρος που μοιάζει με άλλο πλανήτη!

Μόλις το 1820 εξερευνητές προσέγγισαν για πρώτη φορά τις παγωμένες ακτές της Ανταρκτικής, επιβεβαιώνοντας αρχαίους μύθους για την ύπαρξη μιας Terra Australis (Νότια Γη). Το απόκοσμο και αφιλόξενο σκηνικό που αντίκρισαν ευθύνεται για το ότι παρέμεινε στην αφάνεια τα χρόνια που ακολούθησαν. Μέχρι σήμερα εξακολουθεί να είναι η πιο ανεξερεύνητη και ανέπαφη από τον άνθρωπο ήπειρος. Ένας τόπος μυστηρίου..

Κυριακή, 31 Ιανουαρίου 2021

Comedian: Η μπανάνα των 150.000 δολαρίων

Το 2019 μια μπανάνα κατάφερε να αναστατώσει τον κόσμο της τέχνης. Ή, για να είμαστε πιο ακριβείς, ένα έργο εννοιολογικής τέχνης που περιελάμβανε μια μπανάνα κολλημένη στον τοίχο με μια ταινία. Αυτό που προξένησε από οργή έως και χλεύη ήταν η τιμή πώλησης: $150.000!

Ο τίτλος του έργου είναι Comedian και δημιουργήθηκε από τον Ιταλό καλλιτέχνη Maurizio Cattelan. Παρουσιάστηκε στο Art Basel Miami Beach, ένα ετήσιο art fair με τεράστια

Κυριακή, 24 Ιανουαρίου 2021

Πόσο διαρκεί 1 δευτερόλεπτο;

Σε πρώτη ανάγνωση, η απάντηση φαίνεται αρκετά προφανής. Ένα δευτερόλεπτο διαρκεί... ένα δευτερόλεπτο! Είναι ένα τικ του ρολογιού, είναι όσο χρειάζεται για να μετρήσουμε ως το ένα. Το ερώτημα που τίθεται, ωστόσο, είναι σε πόσο χρόνο αντιστοιχεί το δευτερόλεπτο. Πώς ορίζεται αυτή η θεμελιώδης μονάδα μέτρησης του χρόνου;

Για το μεγαλύτερο κομμάτι της ιστορίας, οι ανθρώπινοι πολιτισμοί αντιλαμβάνονταν τον χρόνο παρακολουθώντας κύκλους που διαγράφονταν σταθερά στον ουρανό. Δηλαδή στην εμπειρική παρατήρηση των γνωστών σήμερα πλανητικών κινήσεων. Ως βασική μονάδα μέτρησης λειτουργούσε ο χρόνος που χρειάζεται

Κυριακή, 17 Ιανουαρίου 2021

Πώς ξεπλένεται το μαύρο χρήμα;

Ο όρος "ξέπλυμα μαύρου χρήματος" χρησιμοποιείται για οποιαδήποτε διαδικασία απομακρύνει τα ποσά που αποκτήθηκαν παράνομα από την πηγή προέλευσης τους, επιτρέποντας να χρησιμοποιηθούν στα πλαίσια της νόμιμης οικονομίας. Η ίδια η διαδικασία αποτελεί οικονομικό έγκλημα, ανεξάρτητα από τα εγκλήματα που έχουν τελεστή για να αποκτηθούν τα χρήματα αυτά. 

Κανείς δεν γνωρίζει με βεβαιότητα το ακριβές

Κυριακή, 10 Ιανουαρίου 2021

Μπορούμε όλοι να έχουμε άποψη για όλα;

Είναι αδιαμφισβήτητα σημείο των καιρών μας. Όλοι έχουν μια άποψη για όλα. Κατά κανόνα κατηγορηματική. Το ερώτημα του τίτλου αυτού του άρθρου είναι στην ουσία δύο ερωτήματα. Συγκοινωνούντα αλλά διαφορετικά. Αφ’ ενός «έχουμε την ικανότητα όλοι να έχουμε άποψη για όλα;» και αφ’ ετέρου «έχουμε το δικαίωμα όλοι να έχουμε άποψη για όλα;

Ως προς το πρώτο ερώτημα, καθότι βασική συνισταμένη της άποψης είναι

Κυριακή, 3 Ιανουαρίου 2021

Τα οφέλη της νοηματικής για έναν ακούοντα

Τα τελευταία χρόνια σημειώνεται μεγάλο ενδιαφέρον για την Ελληνική Νοηματική Γλώσσα (ΕΝΓ). Η επίσημη αναγνώρισή της από το ελληνικό κράτος το 2017, συνέβαλλε επιπλέον στην διάδοσή της. Πρόκειται για μια γλώσσα με δικό της συντακτικό, κανόνες, λεξιλόγιο, δακτυλικό αλφάβητο, και η εκμάθησή της έχει τον ίδιο βαθμό δυσκολίας με την εκμάθηση οποιασδήποτε άλλης ξένης γλώσσας. Ποια είναι, λοιπόν, τα οφέλη που μπορεί να αποκομίσει ένα ακούον άτομο μαθαίνοντας να νοηματίζει;

Κυριακή, 27 Δεκεμβρίου 2020

Γεωλογικός Χρόνος: τα πετρώματα αφηγούνται την ιστορία της Γης!

Υπολογίζεται πως η ηλικία της Γης είναι περίπου 4,5 δισεκατομμύρια χρόνια. Η παρουσία του είδους μας, του Homo Sapiens, μόλις 200 χιλιάδες χρόνια. Ζώντας σε έναν πλανήτη με στίγματα ανθρώπινου πολιτισμού σε κάθε του γωνιά, μας είναι δύσκολο να τον φανταστούμε χωρίς εμάς. Στην πραγματικότητα, όμως, οι άνθρωποι είμαστε μόνο η τελευταία λέξη της τελευταίας σελίδας στην ιστορία του. 

Την ιστορία της Γης μπορέσαμε να την "διαβάσουμε" χάρη στην στρωματογραφία, δηλαδή μελετώντας τα στρώματα πετρωμάτων στο

Κυριακή, 20 Δεκεμβρίου 2020

Ο Vermeer και η ομορφιά των απλών πραγμάτων

Ένας από τους σκοπούς της τέχνης είναι να στρέφει την προσοχή σε πράγματα που θεωρεί ο εκάστοτε καλλιτέχνης σημαντικά. Με αυτό στο νου, έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον να σκεφτούμε όσα ο Johannes Vermeer μας προτρέπει "να κοιτάξουμε". Ο διάσημος Ολλανδός ζωγράφος κατάφερε μέσα από τον μικρό αριθμό έργων του (του αποδίδονται μόλις 35 πίνακες με βεβαιότητα) να επικοινωνήσει μια μεγάλη και πολύ λογική ιδέα: τα περισσότερα από αυτά που αξίζουν δεν είναι εντυπωσιακά, δραματικά ή ιδιαίτερα. Το μεγαλύτερο κομμάτι της ζωής έχει να κάνει με το να διαπραγματευόμαστε την ρουτίνα μας, να διαχειριζόμαστε πράγματα ταπεινά, μέτρια, και για να είμαστε ειλικρινείς, λίγο βαρετά!

Τετάρτη, 16 Δεκεμβρίου 2020

Τί δείχνει το φαγητό για την κουλτούρα μας;

«Πες μου τι τρως και θα σου πω ποιος είσαι». Το σχόλιο αυτό του γαστρονόμου Brillat-Savarin εκφράζει εύστοχα την λειτουργία του φαγητού ως ένδειξη των πολιτιστικών χαρακτηριστικών που φέρει ο άνθρωπος.

Στις πρωτόγονες κοινωνίες, η σχέση του ανθρώπου -όπως και κάθε άλλου είδους- με το φαγητό, είχε ως μοναδικό γνώμονα

Κυριακή, 13 Δεκεμβρίου 2020

Το νόημα της ζωής... στα γρήγορα!

Αμέτρητες φιλοσοφικές τοποθετήσεις, θρησκευτικά δόγματα, καλλιτεχνικές δημιουργίες, επιστημονικές έρευνες έχουν αναζητήσει το νόημα της ζωής. Το κωμικό συγκρότημα Monty Python, με την σειρά του, έδωσε την δική του σύντομη και χιουμοριστική εκδοχή μέσα από την ταινία Meaning of Life (1983). 

Κυριακή, 6 Δεκεμβρίου 2020

Η βιομηχανική επανάσταση που συνέβη... στα σπίτια μας!

Η βιομηχανική επανάσταση υπήρξε καθοριστική καμπή στις περισσότερες ανθρώπινες κοινωνίες και οικονομίες. Η υποκατάσταση του ανθρώπου από μηχανές, σε τομείς όπως η παραγωγή ή οι μεταφορές, μεταμόρφωσαν τον τρόπο που ζούμε και εργαζόμαστε. Τα επιτεύγματα στους τομείς αυτούς, ωστόσο, έκλεψαν την δόξα από έναν εξίσου σημαντικό τομέα: την βιομηχανοποίηση του νοικοκυριού! Ίσως δεν έχουμε συνηθίσει να σκεφτόμαστε τις οικιακές εργασίες ως κοινωνικοοικονομική δραστηριότητα, αλλά ο εκσυγχρονισμός τους είναι που μας οδήγησε στην σύγχρονη πραγματικότητα. 

Πριν την βιομηχανική επανάσταση η καθημερινότητα ενός νοικοκυριού ήταν πολύ πιο απαιτητική. Οι περισσότερες οικογένειες ήταν

Κυριακή, 29 Νοεμβρίου 2020

Ψυχόδραμα: Η ζωή ως θεατρική δράση

Το Ψυχόδραμα είναι μία ομαδική ψυχοθεραπευτική μέθοδος που στηρίζεται στην αναπαράσταση των ψυχικών διεργασιών. Σχετίζεται με το θέατρο, δανείζεται πολλά στοιχεία του, αλλά δεν ταυτίζεται με αυτό. Ειδοποιός διαφορά είναι πως, στο Ψυχόδραμα ο πρωταγωνιστής καλείται επί σκηνής να αναβιώσει τον αληθινό εαυτό του, να διαδραματίσει ρόλους της καθημερινής του ζωής και, ιδανικά, να φτάσει στην συνειδητοποίηση των εμπειριών του. Ενώ ο ηθοποιός στο θέατρο μεταβαίνει από το πραγματικό στο φανταστικό, ο συμμετέχων στο Ψυχόδραμα ακολουθεί την αντίστροφη πορεία. Επιδιώκει τον μετασχηματισμό της «εσωτερικής σκηνής» σε εξωτερική. 

Η σύνδεση του δράματος με την θεραπεία της ψυχής εδρεύει σε μια έννοια κομβική για το αρχαίο

Κυριακή, 22 Νοεμβρίου 2020

Τι στόχο έχει η επιβολή ποινών;

Η δημιουργία του ποινικού δικαίου συμβαδίζει με τον σχηματισμό των πρώτων οργανωμένων κρατών. Με την πάροδο των αιώνων, το φάσμα των συμπεριφορών που ποινικοποιούνται διευρύνεται όλο και περισσότερο, με έμφαση τις τελευταίες δεκαετίες στις πράξεις οι οποίες θεωρούνται απειλητικές για τη δημόσια τάξη και την ασφάλεια του κοινωνικού συνόλου. Υπάρχει σήμερα μια πληθώρα νομοθετικών ρυθμίσεων, οι οποίες αφορούν όλες τις δραστηριότητες της κοινωνικής ζωής, και αντίστοιχα πληθώρα κυρώσεων που προβλέπονται για την παραβίασής τους, επιβάλλοντας είτε την στέρηση της προσωπικής ελευθερίας είτε την καταβολή χρημάτων. Ενώ το ότι μπορεί να μας επιβληθούν κυρώσεις αν τελέσουμε κάποια αδικοπραξία είναι κάτι που γνωρίζουμε όλοι, οι σκοποί της ποινής αυτής, το σε τι δηλαδή αποβλέπει, δεν μας έχει γίνει το ίδιο σαφές. 

Διάβασε επίσης στο Diaxroniko.eu